KML og KMZ á kort — frá Google Earth til ISN2016

Uppbygging KML-skráar

Einföld KML-skrá með einum punkti:

<?xml version="1.0" encoding="UTF-8"?>
<kml xmlns="http://www.opengis.net/kml/2.2">
  <Placemark>
    <name>Reykjavík</name>
    <Point>
      <coordinates>-21.9400,64.1470,0</coordinates>
    </Point>
  </Placemark>
</kml>

KML notar alltaf WGS84 með hnitaröðinni longitude,latitude,altitude (lengdargráða, breiddargráða, hæð). Hæð er valfrjáls. Vanti hana er ekkert eiginlegt Z-gildi í skránni — og með sjálfgefnu stillingunni í KML, clampToGround, er uppgefin hæð hvort sem er hunsuð og rúmfræðin lögð á landslagið.

Algengar KML/KMZ-villur

Flest KML-vandamál eiga sér eina af þessum orsökum:

• Aðal-KML-skrá vantar í rót KMZ-safnsins. KMZ-skrá þarf að hafa aðal-KML-skrána í rót safnsins (venjulega doc.kml) — endurnefndar ZIP-skrár eða söfn með KML í undirmöppu er ekki hægt að lesa áreiðanlega.
• Tákn og yfirlagnir fylgja ekki með. Rúmfræði-innflutningur tekur punkta, línur og marghyrninga — myndir, tákn og myndayfirlagnir KMZ-skrárinnar þarf að meðhöndla sérstaklega.
• Tímagögn hverfa. TimeStamp/TimeSpan (hreyfimyndir í Google Earth) eru ekki varðveitt við umbreytingu yfir í Shape eða DXF — tímavíddin verður flöt.
• Hæðir eru mistúlkaðar. clampToGround þýðir enga kótu; absolute er metrar yfir EGM96-geóíðunni samkvæmt KML-staðlinum — ekki ISH2004. Þurfi kóturnar að nýtast fagalega, verður að umreikna þær.

KML-hæðir eru hvorki sporvöluhæð né ISH2004

KML's absolute-hæðarhamur gefur upp metra yfir sjávarmáli, og flöturinn er ekki skilinn eftir til túlkunar: KML-staðall OGC kveður á um að hæðir séu mældar frá lóðréttu viðmiðuninni, sem er WGS84 EGM96-geóíðan, og að absolute merki einmitt metra miðað við þá viðmiðun. Eigin skjölun Google nefnir hins vegar aðeins „sea level“ og tilgreinir ekkert geóíðulíkan — en hvaða hnattræn geóíða sem lögð er til grundvallar er hún hvorki íslenska ISH2004-viðmiðunin né sporvala GPS-tækisins. Ísland hefur óvenju hátt geóíðufrávik (N um 63–68 m, um 65–66 m við Reykjavík) vegna möttulstróksins undir landinu, og hnattræn líkön eru hvergi bundin ISH2004: Landmælingar Íslands reiknuðu Icegeoid út frá hnattrænu þyngdarlíkani og löguðu hana svo að hæðarkerfinu með rúmlega 300 GPS-mældum punktum. Til samanburðar mældist eldra svæðislíkanið NKG96 víkja frá ISH2004 um −14,9 til +8,8 cm — desímetraskekkja sem LMÍ taldi of stóra til að tengja saman sporvöluhæðir og ISH2004 (sjá íslensk hæðarkerfi).

Afleiðingin: kótur úr dróna-KMZ eða KML-útflutningi eru samkvæmt staðlinum EGM96-hæðir — hvorki sporvöluhæðir né ISH2004-kótur. Þurfi þær að nýtast fagalega, er umreikningsleiðin EGM96 → sporvala → ISH2004 um geóíðulíkön — og desímetraskekkja á borð við þá sem LMÍ mældi milli NKG96 og ISH2004 (−14,9 til +8,8 cm) dugar til að eyðileggja fallútreikning. clampToGround-gögn hafa enga kótu og verða ekki löguð.

Frá WGS84 til íslenskra kerfa

KML berst alltaf í WGS84 (lengd, breidd og hugsanleg hæð). Verkfærið sýnir gögnin þín beint og getur umreiknað við útflutning í ISN93 eða ISN2016 — sjá yfirlitið yfir íslensk hnitakerfi.

Algengar spurningar um KML og KMZ

KML og KMZ á kort — frá Google Earth til ISN2016

Dragðu .kml- eða .kmz-skrána þína á kortið — verkfærið pakkar KMZ-skránni sjálfkrafa út, les punkta, leiðir og marghyrninga og staðsetur þá rétt. Þaðan geturðu haldið áfram eða flutt út í íslensk hnitakerfi.

Heimildir og frekari lesning

Hæðarreglur KML koma úr sjálfum OGC-staðlinum; tengingin við íslenskar kótur frá Landmælingum Íslands.

1. Open Geospatial Consortium (2008): OGC KML 2.2 (OGC 07-147r2) — §6.2 og §16.1
   Staðallinn segir orðrétt að hæð sé mæld frá lóðréttu viðmiðuninni, „which is the WGS84 EGM96 Geoid“, og að absolute þýði „metrar miðað við lóðréttu viðmiðunina“. Viðauki B skilgreinir hnitakerfi KML sem WGS84 + EPSG:5773 (EGM96-geóíðuhæð). Það er staðallinn — ekki forritið — sem festir flötinn.
2. Open Geospatial Consortium (2015): OGC KML 2.3 (OGC 12-007r2)
   Nýrri útgáfa staðalsins endurtekur sömu setningu orðrétt og heldur sömu skilgreiningu á clampToGround, relativeToGround og absolute — ákvæðið um EGM96 er því ekki leifar úr eldri útgáfu.
3. Google (2024): KML Documentation — Altitude Modes
   Eigin skjölun Google lýsir absolute aðeins sem hæð yfir „sea level“ og nefnir hvergi EGM96 eða nokkurt annað geóíðulíkan. Þess vegna vísum við á OGC-staðalinn en ekki á Google fyrir sjálfa flatarskilgreininguna.
4. Landmælingar Íslands (2011): Ný geóíða fyrir Ísland
   Icegeoid er líkanið sem tengir sporvöluhæð við ISH2004 — sú binding sem hnattræn geóíðulíkön hafa ekki. LMÍ mældi eldra svæðislíkanið NKG96 víkja frá ISH2004 um −14,9 til +8,8 cm og taldi það ekki nógu nákvæmt til að tengja saman GPS-sporvöluhæðir og ISH2004.