Ofta settar spurningar
Alt tað, sum man 'eigur at vita' um koordinatskipanir, men sjaldan fær greitt: hví fílur skulu merktar verða, hvat EPSG-kodur eru, hví dátur skyndiliga enda í havinum — og hvussu tú kannar alt hetta á 30 sekundum.
Koordinatskipanir — tað grundleggjandi
Hvat er ein koordinatskipan eiginliga?
Ein koordinatskipan er tann tilvísingin, sum ger tøl til støð. Koordinaturin (200000, 850000) er bert tvey tøl — fyrst tá tú veitst, at hann er í Faroe TM (ETRS89-FRO), vísir hann á ein ávísan stað í Føroyum. Somu tøl í eini aðrari skipan vísa á ein heilt annan stað. Uttan at siga, hvørja skipan tølini eru í, kunnu tey ikki brúkast til nakað.
Hví skulu fílurnar mínar merktar verða við eini koordinatskipan?
Koordinatar eru bert ótvíræðir saman við koordinatskipanini — somu tølini kunnu vísa á heilt ymisk støð í Faroe TM, UTM 29N og WGS84. Uttan rætt merking veit móttakaraforritið ikki, hvørja skipan er brúkt, og dátur enda í havinum ella metrar við síðuna av. Vel altíð skipanina beinleiðis, tá tú sendir dátur víðari — og veitst tú ikki, hvørja skipan ein fíla er í, kann koordinat.online kenna hana sjálvvirkandi út frá tølunum.
Hvat er ein EPSG-koda?
EPSG-kodur eru ótvíræð tøl fyri koordinatskipanir, hildin uppatil í tí altjóða EPSG-skránni. Í staðin fyri at skriva 'Faroe TM á ETRS89-datum' skrivar tú bert EPSG:5316. Týdningarmiklastu kodurnar í Føroyum: 5316 (Faroe TM), 5317 (FVR09-hæddir), 3374/3144 (FD54) og 4326 (WGS84/GPS). koordinat.online vísir altíð EPSG-koduna fyri ta skipan, sum verður kend.
Hvat hendir, um eg vel skeivu koordinatskipanina?
Dátur verða framvegis innlisin — men á skeivum staði: í havinum, í einum øðrum landi ella nakrar metrar ella sentimetrar frá rætta staðnum, alt eftir hvørjar skipanir eru bytt um. Tað er vanligasta orsøkin til skeiva staðseting í geodátaveitingum. Ein skjót sjónlig eftirkanning á koordinat.online finnur hana, áðrenn tú sendir fíluna víðari.
Hví síggjast dátur mínar í sjónum?
Tekningin sæst ofta í sjónum ella í einum øðrum landi, av tveimum vanligum orsøkum: (1) koordinatskipanin er tulkað skeivt (t.d. FD54-tøl lisin sum Faroe TM), ella (2) X og Y eru bytt um — landmátarar skriva ofta norður áðrenn eystur, meðan CAD skrivar eystur áðrenn norður. Drag fíluna inn á koordinat.online: amboðið kennir koordinatskipanina sjálvvirkandi — eingin giting — og vísir, hvar punktini enda.
Hvat er munurin á Faroe TM, UTM29 og FD54?
Øll trý verða brúkt í Føroyum. Faroe TM/ETRS89-FRO (EPSG:5316) er staðalurin í GIS og teimum flestu veitingum — sniðið, sum er lagað serstakliga til Føroyar, við minst møguligari avmyndingarfeilu. UTM zone 29N (EPSG:25829/32629) er tann altjóða projeksjónin, sum sæst í altjóða dátusøvnum og sjókortum. FD54 er hitt klassiska føroyska datumið frá 1954 — tað livir framvegis í eldri kortum og matrikuldátum. koordinat.online kennir øll trý sjálvvirkandi.
Hæddir
Hví samsvara GPS-hæddir mínar ikki við kotunum á tekningini?
GPS/GNSS mátir hædd yvir ellipsoiduni (ta støddfrøðiligu myndina av jørðini), meðan føroyskar kotur eru í FVR09 (EPSG:5317), sum fylgir geoiduni. Munurin í Føroyum er 55–60 m og broytist frá stað til stað. Rá GNSS-hædd skal tí altíð roknast um við eini geoidumodell (FOGEOID2012), áðrenn hon kann samanberast við FVR09-kotur.
Hvat er FVR09?
FVR09 (Føroysk loddrøtt tilvísing 2009) er Føroya almenna hæddarskipan — tilvísingin fyri allar almennar kotur. EPSG-kodan fyri FVR09-hæddir er 5317. Ellipsoiduhæddir frá GNSS (EPSG:4937-ættini) eru IKKI FVR09 — samanblanding av báðum er ein vanligur og dýrur feilur.
Fílusnið
Hví samanstendur ein shapefile av fleiri fílum?
Eitt Shape-dátusavn er sum minst trý fílur, sum hoyra saman: .shp (geometrin), .shx (indeksurin) og .dbf (eginleikarnir) — afturat .prj-fílan, sum ber koordinatskipanina. Vantar .prj, má ritbúnaðurin gita skipanina. Pakka allar fílurnar í eina ZIP og legg hana inn á koordinat.online — vantar .prj, verður skipanin kend sjálvvirkandi út frá koordinatunum.
Hvat er munurin á DXF og DWG?
Bæði eru CAD-snið úr AutoCAD-heiminum. DWG er tað binera arbeiðssniðið; DXF er skiftisniðið, sum næstan allur ritbúnaður kann lesa og skriva. CAD-fílur bera sjaldan koordinatskipanina sum metadátur — tí er sjálvvirkandi kenning út frá koordinatanna taløkjum, sum koordinat.online brúkar, ofta einasta leiðin.
Hvat eru GeoJSON og KML — og hví eru tey altíð í WGS84?
GeoJSON (RFC 7946) og KML (sniðið hjá Google Earth, OGC-standard) eru vevaldurins geodátusnið. Báðar staðlarnir krevja WGS84 (EPSG:4326) sum einasta koordinatskipan — skipanin er tí altíð greið, bert raðfylgjan (longd áðrenn breidd) krevur ans. koordinat.online leggur bæði inn og roknar um til ta skipan, tú arbeiðir í.
Kann eg leggja upp MapInfo TAB og ESRI FileGeodatabase?
Ja. MapInfo TAB-dátusøvn (.tab + .dat + .map + .id) og MIF/MID verða løgd inn sum ein ZIP — koordinatskipanin verður lisin úr fílunnar CoordSys-skilgreining. ESRI FileGeodatabase (.gdb-mappan) verður pakkað og løgd inn á sama hátt; koordinatskipanin fylgir við pr. feature class. Í báðum førum sigur fílan sjálv, hvørja skipan hon er í — uttan giting.
Amboðið og beta
Hvussu finnur koordinat.online út av, hvørja skipan fílan mín er í?
Tveir vegir: Lýsa fílurnar sjálvar sína koordinatskipan (.prj í Shape, CoordSys í MapInfo, spatial reference í eini FileGeodatabasu), verður hon lisin beinleiðis. Vantar skilgreiningin, byggir motorurin á vitan hjá landmátarum — hann gitir ikki, men kennir kendar føroyskar og norðurlendskar koordinatskipanir út frá tølunum, og tað besta samsvarið verður víst á kortinum, har tú kanst kanna staðsetingina.
Verða míni data goymd, tá eg leggi tey upp?
Uttan konto verður einki goymt — alt koyrir í kaganum hjá tær, og dátur hvørva, tá síðan verður latin aftur. Við eini ókeypis kontu (tá betan letur upp) kanst tú goyma tíni data í upp til 30 dagar.
Hvat kostar koordinat.online?
Grundamboðið er ókeypis og uttan innritan: sí dátur á kortinum, kanna koordinatskipan, upp til 10 punkt og útflutning í Faroe TM. koordinat.online Light (39–49 kr. um mánaðin) gevur fleiri punktar, løg og teknitól. Til fakligar veitingar — FD54-umrokning, rúmmál, TIN-modellar — finst heildarloysnin á kworks.dk.
Nær kann eg brúka amboðið?
koordinat.online er framvegis í beta. Skráset teg á forsíðuni við telduposti og navni — betaroynarar fáa atgongd fyrst og eru við til at forma amboðið.
Veiting og góðska
Hvussu kanni eg eina fílu, áðrenn eg sendi hana víðari?
Trý stig undir einum minuti: (1) Drag fíluna inn á koordinat.online, (2) sí um punktini lenda á rætta staðnum á bakgrundskortinum — vegnøvn og hús vísa beinanvegin um nakað er skeivt, (3) kanna, at kenda koordinatskipanin (EPSG-kodan) samsvarar við ta, móttakarin ventar. Fyrst tá sendir tú fíluna víðari.
Eg havi eina gamla fílu uttan upplýsingar um koordinatskipan — hvat geri eg?
Legg hana inn á koordinat.online. Eldri føroyskar fílur eru vanliga í FD54, FK89 ella Faroe TM/ETRS89 — motorurin byggir á vitan hjá landmátarum og kennir kendar skipanir út frá tølunum, so úrslitið sæst beinanvegin á kortinum. Kennir tú økið aftur, hevur tú funnið skipanina. Skal fílan síðani roknast neyvt um til eitt nútíðar skipan til veiting, hoyrir tann uppgávan heima á kworks.dk.
Vantar spurningur tín? Skriva til [email protected] — svarini her verða víðkað eftir hvørt.
Skráset teg sum betaroynara →